|
KAPLICA TEDAVİSİ NEDİR?
Sıcak,madensel yeraltı sularının tedavi edici etkilerden banyo veya
kısmi banyo şeklinde yararlanılmasına Kaplıca Tedavisi veya BALNEOTERAPİ
denir.
KAPLICA TEDAVİSİNİN AMACI NEDİR?
·
Vücut direncini artırmak,
·
Genel durumu düzeltmek,
·
Hastanın şikayetlerini azaltmak,
·
Hastanın bulgularını ortadan kaldırmak,
·
Kalıcı hasarları önlemek
MADENSEL SULAR NASIL OLUŞUR?
Madensel
sular; derinlere sızan yer üstü sularının ve/veya derinlerde oluşan
suların yeryüzünü çıkması ile oluşur. Bu sular yollarına çıkan
mineralleri, tuzları, gazları ve radyoaktif maddeleri eriterek
bünyelerine katar, bazen de ısınarak yeryüzüne çıkarlar.
HANGİ SULARA KAPLICA DENİR?
Bir yeraltı
suyuna maden suyu veya şifalı su denebilmesi için:
KAPLICANIN ETKİNLİĞİ HANGİ FAKTÖRLERLE İLGİLİDİR?
Suyun sıcaklığı,
İçerdiği kimyasal maddeler,
Kaynak bölgesinde bulunan mikroskobik
organizmalar,
Havadaki nem oranı,
Havanın sıcaklığı,
Atmosfer basıncı,
Rüzgar…
KAS-İSKELET SİSTEMİ HASTALIKLARINDA KAPLICANIN YERİ NEDİR?
Kas-İskelet sistemi hastalıklarında temel tedavi yöntemleri:
İstirahat
Hasta bölgenin korunması,
İlaç tedavisi,
Fizik tedavisi,
Egzersiz tedavisi,
Rehabilitasyon,
Cerrahi tedavi’dir
Kaplıca
tedavisi Fizik Tedavinin Hidroterapi(su ile yapılan tedavi)alt grubu
içinde değerlendirilebilir. Temel tedavi yöntemleri ile kombine
edilerek doktor kontrolünde uygulanacak olan Kaplıca Tedavisi
Kas-İskeleti sistemi hastalıklarında büyük yararlar sağlayabilir
KAPLICANIN ETKİLERİ NASIL OLUŞUR?
Kesin
olarak bilinmemektedir.Kaplıcanın tedavi edici etkisi iki ana mekanizma
ile açıklanır:
·
Biyokimyasal-Spesifik etki;su içinde bulunan erimiş mineral ve
gazların deri yoluyla emilmesi sonucu vücut metabolizmasında
değişikliklere sebep olmaları,
·
Termal-Nonspesifik etki;suyun sıcaklığı ve çevre faktörlerin etkisi
ile kan dolaşımının artması,metabolizmanın hızlanması,sinir sisteminin
ve hormonal sistemlerin uyarılması.
KAPLICA TEDAVİSİNİN ETKİLERİ NELERDİR?
Genel durumda düzelme,
Kan dolaşımında artma,
Solunum hızlanması,
İç organ işlevlerinde artma,
Vücut ısısında artma-terleme,
Bozulmuş hormonal ve sinirsel
dengelerde düzelme,
Ağrılarda azalma ve kas spazmlarının
çözülmesi,
Hareket kapasitesinde artma,
Eklem ve kaslardaki kalıcı hasarların
önlenmesi,
Psikolojik rahatlama.
KAS-İSKELET SİSTEMİ HASTALIKLARINDA HANGİ ÇEŞİT KAPLICA SULARI
FAYDALIDIR?
Kas-İskelet
Sistemi hastalıklarında genellikle tuzlu, kükürtlü, karbondioksitli,
oligometalik ve radyoaktif sular etkili olmaktadır.(Kütahya Yoncalı
bölgesindeki sular bu özelliktedir)
DİKKAT EDİLECEK HUSUSLARI NELERDİR?
·
Hastalığın kesin tanısı konulmalıdır
·
Hastalığın aktivasyon derecesi,yaptığı lokal ve simetrik hasarlar
değerlendirilmelidir
·
Hastanın sistemik- dahiliye kontrolü mutlaka yapılmalıdır
·
Hasta kaplıca kürü esnasında izlenmeli , yararlı ve zararlı etkiler
gözlenmelidir
HANGİ HASTALIKLAR KAPLICAYA GİREMEZ?
Ateşli hastalıklar, sistem
enfeksiyonları,
Alevli dönemde iltihabı-romatizmal
hastalıklar,
Ağır kansızlık,
Kanser ve benzeri habis hastalıklar,
Kanamalı hastalıklar ve kaynamaya
meyil,
Kadınlarda adet dönemleri,gebelik ve
doğum sonrası dönemler,
Ağır kalp,Akciğer,Böbrek ve Karaciğer
hastalıkları ve yetmezlikleri,
Koroner arter hastalıkları;kalp krizi
geçirmiş hastalar,yakın zamanda kalp anjinispazmı geçirmiş hastalar,
Oynak hipertansiyonu veya kan basıncı
sürekli sistolik 150 mmHg üzerinde seyreden hastalar
Yaygın varisler,iltihabı ve/veya
tıkayıcı damar hastalıkları,
Kontrol altına alınmamış ve insüline
bağımlı şeker hastalığı,
Akut yada kronik üriner,bilier ve
istestinal tıkanmalar,
Açık yaralar,
6-12 aydan yeni antikoagülan
kullanan,yüksek risk faktörüne sahip Serebrovasküler hastalığa bağlı
yarım felçli hastalar(hiç girmeseler daha iyi),
Epilepsi ve benzeri nöbet geçiren
hastalar,
Akıl hastaları ve ağır psikolojik
problemleri olan hastalar,
İleri yaşta ve düşkün hastalar,
Aşırı şişman hastalar,
KAPLICA SULARINDA HANGİ ŞEKİLLERDE FAYDALANILIR?
Kaplıcalardan: banyo, oturma banyosu, kısmi banyo, çamur banyosu ve
buhar banyosu olarak faydalanılabilinir.
KAPLICA TEDAVİSİ NASIL UYGULANIR?
Tedavi süresi ve şekli; hastanın ve
hastalığın durumuna, suyun özelliklerine göre belirlenir.
Tedavi süresi ortalama 2-3 haftadır.
Toplam banyo sayısı 15-20 civarında tutulur.
Kürler günlük veya günaşırı yapılır.
Günlük kürlerde haftada bir gün ara verilir.
Banyo süresi 5-25 dakika olarak
belirlenir. Süre başlangıçta az tutulur, giderek artırılır.
Banyo kürleri genellikle sabahları
hafif bir kahvaltıdan sonra uygulanmalıdır.
Yeterli sıvı desteği sağlanmalıdır.
Hastalar kürden önce mutlaka mesane ve
bağırsaklarını boşaltmalıdır.
Banyo içinde en rahat pozisyonda
durulmalıdır.
Suyun kaldırma kuvvetinden dolayı su
içinde egzersiz kolay yapılır.
Su içinde hareket deriden mineral ve
gaz emilimini artırır.
Fazla hareket dolaşım sisteminde aşırı
yüklenmelere sebep olur.
Banyodan sonra hasta iyice kurulanmalı
ve iyi havalandırılmış bir odada 30-60 dakika dinlendirilmelidir.
Kaplıca kürü esnasında sebze ve meyve
ağırlıklı gıdalar tercih edilmelidir.
KAPLICA YAN ETKİLERİ NELERDİR?
Duyarlı
hastalarda sıcağa tahammülsüzlük, fenalık hissi, baş ağrısı, tansiyon
yükselmesi, çarpıntı, su elektrolit bozuklukları, ateş vs. olabilir.
YAN ETKİLER NASIL TEDAVİ EDİLİR?
Bu hastalar
hemen ortamdan uzaklaştırılıp dinlendirilmesi, gerekli müdahaleler
yapılmalı ve tedavi protokolü gözden geçirilmelidir.
KAPLICA KRİZİ NEDİR?
Kaplıca
tedavisi başladıktan 4-7 gün sonra şikayetler azalmaya başlamışken
birdenbire ağrılarda artma, ateş yükselmesi, uykusuzluk, iştahsızlık,
bulantı-kusma, kabızlık veishal, çarpıntı, terleme, üşüme, sıcağı, ve
soğuğa tahammülsüzlük benzeri bulguları olan bir tablo ortaya çıkar.
Buna Kaplıca-banyo Reaksiyonu ve Termal Krizi denir.Sebebi hormonal ve
sinirsel uyum mekanizmalarının bozulmasıdır.Acil tedavi gerekmektedir.
|